Bewaarplicht niet handhaven maar opheffen

Hoewel het Europese Hof van Justitie de Europese bewaarplicht een maand geleden ongeldig verklaarde, handhaaft het Agentschap Telecom nog altijd de Nederlandse implementatie ervan. Uit een nieuw rapport van het Agentschap Telecom blijken de kleine aanbieders lang niet altijd de opgeslagen gegevens tijdig te vernietigen. Nóg een reden waarom die bewaarplicht ook in Nederland geschrapt moet worden.

Op grond van de Wet bewaarplicht telecommunicatie zijn aanbieders verplicht om zogenaamde verkeers­ en locatiegegevens voor een half tot een heel jaar te bewaren. Op die manier kunnen aanbieders, opsporings- en geheime diensten bepalen wie met wie contact heeft gehad en waar gebruikers zoal zijn geweest. Heel gevoelige gegevens omdat ze een nauwkeurig beeld geven over je sociale netwerk en je leefgewoonte.

De resultaten van het nieuwe rapport zijn, net zoals in het rapport dat we vorig jaar al eens gewobt hadden, bedroevend. Zo blijkt dat 84 uit 337 onderzochte aanbieders de gegevens niet te verwijderen als de bewaar­termijn is verlopen. Dat mag, maar alleen als aan bepaalde voorwaarden is voldaan. Zo moet de gebruiker vooraf geïnformeerd zijn (slechts 50 uit 84 aanbieders doen dat) en vooraf toestemming hebben verleend (slechts 36 uit 84 aanbieders vraagt daarom). En van die 84, verwijderen slechts 39 aanbieders de gegevens na afloop van die verlengde termijn. Ook schort het aan de beveiliging: 20 procent van de aanbieders heeft niet alle vereiste maatregelen genomen.

Staatssecretaris Teeven beloofde eerder uit te leggen welke consequenties voor de Nederlandse bewaarplicht de regering verbindt aan de uitspraak van het Europese Hof van Justitie. De brief van de regering waarmee het nieuwe rapport aan de Tweede Kamer werd gestuurd belooft weinig goeds. Minister Kamp schrijft dat de handhaving door het Agentschap Telecom “onverminderd van belang [blijft]” en “[aansluit] op de uitspraak van het Hof en de aandacht daarbij voor privacyaspecten.”

Bits of Freedom vindt dat precies de verkeerde reactie. De enige juiste reactie op die uitspraak van het Europese Hof van Justitie is het per direct opschorten van de handhaving, gevolgd door het intrekken van de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens.


Rejo Zenger is onderzoeker bij Bits of Freedom. Sinds de eerste dagen van het internet is hij gefascineerd door de onbegrensdheid en het open karakter en de vrijheid die dat oplevert. Maar hij ziet ook de noodzaak om die vrijheid te beschermen. In de strijd tegen spam is hij eind 2002 het project spamvrij.nl begonnen.

Dit artikel verscheen op 22 mei 2014 op de blog van Bits of Freedom en is met toestemming van de auteur op ISP Today gepubliceerd.

Foto: Pieter Slöetjes